پزشکیان، توپ مذاکره را به زمین اروپا و آمریکا انداخت

روزنامه اعتماد نوشت: انسداد در مذاکرات یا باز کردن مسیری تازه برای مذاکرات؟ پاسخ به این پرسش در واقع پرده از یک ابهام کلیدی در خصوص مذاکرات ایران با غربی‌ها برمی‌دارد. با بررسی صحبت‌های رهبری و پس از آن سخنرانی رییس‌جمهور در مجمع عمومی سازمان ملل روشن می‌شود که ایران نه تنها باب گفت‌وگو با غرب را نبسته، بلکه دریچه‌های تازه‌ای به سمت توافق گشوده است. آنچه رهبر انقلاب و رییس‌جمهور بر آن پافشاری می‌کنند، مذاکراتی برابر، شرافتمندانه و در راستای منافع ملی کشور است.

برای گفت‌وگوهایی که در آن یک طرف از قبل اعلام کند، غنی‌سازی ایران باید صفر درصد باشد و توان دفاع موشکی ایران کاملا برچیده شود و مناسبات ارتباطی ایران در منطقه بر اساس منافع غرب ترسیم شود هر نامی بتوان اطلاق کرد قطعا به آن مذاکره نمی‌توان گفت. ابعاد سخنرانی رییس‌جمهور در سازمان ملل با چنین پیش‌فرض‌هایی تنظیم شده بود. رییس‌جمهور در سخنرانی خود ضمن تاکید بر هویت، فرهنگ و تمدن باستانی و تاریخی ایران، پیمان‌های دفاعی منطقه‌ای را به عنوان عاملی برای مقابله با زیاده‌خواهی‌هایی امریکا و اسراییل برشمرد و خواستار گسترش چنین روابطی شد.

علی باقری، فعال سیاسی اصلاح‌طلب در واکنش به صحبت‌های رییس‌جمهور در مجمع عمومی سازمان ملل می‌گوید: «با توجه به شرایط کشور، اقدامات طرف‌های درگیر در موضوع هسته‌ای و تحریم‌های تحمیل شده بر ایران، فکر می‌کنم بهترین مواضع ممکن توسط رییس‌جمهور در صحن عمومی سازمان ملل اتخاذ شد. رویکردها، نظرات و سیاست‌هایی که اعلام شد، از آنجا که توسط شخص دوم کشور بیان شده، در راستای صحبت‌های سه‌شنبه شب رهبری فصل‌الخطاب خواهد بود. ایران طی ماه‌های اخیر، راه گفت‌وگو و مذاکره و دیپلماسی را با همه طرف‌های اثرگذار در موضوع هسته‌ای ایران باز کرد و عملا در این راه گام برداشته است. به‌رغم اینکه ایران به وفای به عهد طرف مقابل به خصوص امریکا اعتماد نداشت، اما وارد گفت‌وگوی غیرمستقیم دوجانبه با امریکا شد و از سوی دیگر مذاکره با روسیه و چین و اروپا را هم ادامه داد.»

باقری ادامه می‌دهد: «اما در کشاکش گفت‌وگو و مذاکره با امریکا به ایران حمله شد و تمامیت ارضی ایران مورد تهاجم قرار گرفت. به‌رغم چنین سابقه تیره‌ای از سوی غرب ایران هرگز باب گفت‌وگو و مذاکره را مسدود نکرده و همواره اعلام کرده آماده انجام گفت‌وگوهایی عادلانه در راستای منافع ملی خود است. حتی در رابطه با امریکا نیز آمادگی برای گفت‌وگو وجود داشت و همچنان نیز این آمادگی وجود دارد. حتی در اظهارات رهبر انقلاب در بخشی که در خصوص مذاکره صحبت شد، ایشان نفی مذاکره را به صورت مشروط اعلام کردند.

در واقع اعلام شد اگر طرف مقابل بخواهد از آغاز مذاکرات، نظرات خود را دیکته کند، مذاکره بی‌معنا خواهد بود. معتقدم این راهبرد که ابتدا از سوی رهبری اعلام و سپس رییس‌جمهور در مجمع عمومی سازمان ملل منادی آن شد، سیاست‌های ایران را در موضع حق و منطق قرار می‌دهد. موضعی که بر اثر آن افکار عمومی داخل و خارج کشور متوجه آمادگی ایران برای انجام مذاکره‌ای برابر می‌شوند. به عبارت روشن‌تر، اعلام آمادگی ایران برای مذاکره هر نوع اتهامی را از ایران برمی‌دارد.»

این فعال سیاسی با تاکید بر اینکه این ایران نیست که در مناسبات ارتباطی خود با غرب امساک به گفت‌وگو دارد، بلکه این طرف مقابل است که حاضر نیست گفت‌وگویی منطقی، عادلانه و قانونی مبتنی بر حقوق بین‌الملل را با ایران بپذیرد، می‌گوید: «امروز توپ در زمین امریکا و اروپاست که باید مشخص کنند، آیا خواستار گفت‌وگو و مذاکره با ایران و حل معادلات فیمابین هستند یا نه؟ به خصوص توافق اخیر ایران با آژانس در قاهره، نشان داد که ایران آماده پایان دادن به این گره‌های پیچیده است.

در واقع زین پس رفتار اروپا و امریکاست که تصویر آینده را مشخص می‌کند. هر تصمیمی که طرف‌های غربی در مواجهه با این موضع گشاده و گارد باز ایران در پیش بگیرند که امیدواریم طی روزهای باقیمانده تا موعد بازگشت تحریم‌های شورای امنیت و سازمان ملل چنین موضوعی اتخاذ شود، آنچه قطعی است و تفاوتی بر آن حاصل نمی‌شود، عزم ملت و دولت و کشور ایران برای دفاع از منافع ملی و تمامیت ارضی کشور خود است. با سیاست‌های در پیش گرفته شده کشور در کنار این عزم جزم برای دفاع از منافع ملی و سرحدات خود، صحبت‌های رییس جمهور در صحن علنی سازمان ملل بر یک موضع قابل قبول در اقناع طرف‌های مقابل حکایت می‌کند.»

*