مصرف خودسرانه داروهای هورمونی

عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز گفت: استفاده بی‌رویه و بدون تجویز پزشک از داروهای هورمونی، سلامت جسم و روان افراد را تهدید می‌کند و می‌تواند آثار بلندمدتی بر جای بگذارد.

به گزارش ایسنا، دکتر فاطمه احمدی - عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز اظهار کرد: داروهای هورمونی شامل استروژن، پروژسترون، تستوسترون و مشتقات آن‌ها هستند که در درمان اختلالات قاعدگی، بهبود علایم یائسگی، بیماری‌های غدد جنسی، ناباروری و یا پیشگیری از بارداری مورد استفاده قرار می‌گیرند.

به گفته وی، مصرف داروهای هورمونی لازم است با تجویز پزشک انجام شود، در همین راستا، تنظیم دوز و طول مدت مصرف این داروها اهمیت حیاتی دارد و هرگونه استفاده بی‌رویه یا بدون تجویز پزشک می‌تواند آثار بلند مدت و مخربی به همراه داشته باشد.

تداخلات داروهای هورمونی

احمدی با اشاره به تداخلات داروهای هورمونی تصریح کرد: برخی داروهای ضدصرع مانند فنی‌توئین، کاربامازپین و توپیرامات، متابولیسم هورمون‌های جنسی را افزایش داده و باعث کاهش اثر قرص‌های ضدبارداری می‌شوند، همچنین آنتی‌ بیوتیک‌هایی مانند ریفامپین می‌توانند اثربخشی دارهای هورمونی را کاهش دهند.

این عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز با اشاره به اینکه داروهایی مانند سایمتیدین با مهار متابولیسم هورمون‌ ها، خطر بروز سمیت و عوارض جانبی را افزایش می‌ دهند، افزود: برخی داروهای ضد ویروس و ضد قارچ نیز در این فرآیند تداخل ایجاد می‌کنند.

احمدی با بیان اینکه مصرف طولانی ‌مدت استروژن خطر لخته شدن خون را به ‌ویژه در افراد سیگاری یا دارای سابقه خانوادگی بیماری‌ های قلبی عروقی افزایش می‌دهد، ادامه داد: همچنین استفاده از قرص ‌های ضدبارداری در زنان با سابقه خانوادگی سرطان‌های وابسته به استروژن مانند سرطان سینه و رحم، لازم است با احتیاط انجام شود.

عوارض پرفشاری خون در قرص‌های ضدبارداری

به گفته وی، قرص‌های ضدبارداری خوراکی می‌توانند موجب افزایش فشار خون شوند و در بیماران مبتلا به پرفشاری خون باید با احتیاط مصرف شوند، همچنین استفاده نابجا از تستوسترون و مشتقات آن، به‌ ویژه در بدنسازی، عوارضی همچون اختلالات کبدی، تغییرات خلقی، کاهش توانایی باروری و خطر ابتلا به سرطان پروستات را در آقایان افزایش می دهد.

احمدی در ادامه به نکات مشاوره‌ای برای بیماران اشاره کرد و گفت: قرص‌ های پیشگیری از بارداری باید به‌طور منظم و در زمان مشخص مصرف شوند و در صورت فراموشی، دستورالعمل جبرانی باید رعایت شود.

به گفته وی، بروز علائمی مانند درد شدید ساق پا، تنگی نفس یا سردرد شدید نیازمند قطع فوری دارو و مراجعه سریع به پزشک است.

این عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز از مردم خواست تا درباره مصرف همزمان هرگونه داروی دیگر، حتی گیاهی و مکمل‌ها، با داروساز مشورت کنند تا از بروز تداخلات جلوگیری شود.

بنابر اعلام وزارت بهداشت، احمدی افزود: این باور که مصرف داروهای هورمونی در آقایان موجب عضله ‌سازی می شود، شواهد علمی اثبات ‌شده ‌ای ندارد و می‌تواند عوارض جدی در پی داشته باشد.

*