پهپادها؛ عامل تعیین کننده نبرد هند و پاکستان

ارتش‌های پاکستان و هند در طول چند دهه درگیری از جنگنده‌ها، موشک‌های متعارف و توپخانه علیه یکدیگر استفاده کرده‌اند اما در چهار روز درگیری اخیر برای اولین این پهپادها بودند که پایشان به میدان نبرد باز شد.

به گزارش ایسنا، خبرگزاری رویترز در گزارشی نوشت: درگیری بین هند و پاکستان پس از اعلام آمریکا برای میانجی‌گری یک آتش بس متوقف شد اما دو کشور آسیایی که بیش از ۹۶ میلیارد دلار سال گذشته میلادی در امور دفاعی و نظامی هزینه کرده‌اند، اکنون در یک رقابت جدید تسلیحاتی از نوع پهپادها قرار گرفته‌اند.

دو منبع آگاه گفتند، انتظار دارند که استفاده از پهپادها توسط دو کشور افزایش یابد به این دلیل که حملات پهپادی در مقیاس کوچک می‌تواند اهدافی را بدون خطرآفرینی برای پرسنل یا تحریک تنش غیرقابل کنترل هدف قرار دهد.

«سمیت شاه» از فدراسیون پهپاد هند که شامل بیش از ۵۵۰ کمپانی و ذینفع است، می‌گوید: «هند قصد دارد تا در صنعت محلی سرمایه گذاری سنگینی کند و می‌تواند ۴۷۰ میلیون دلار در پروژه ساخت پهپاد برای بازه زمانی ۱۲ تا ۲۴ ماه آتی هزینه کند که سه برابر بیشتر از سطح پیش از درگیری‌ها با پاکستان است.»

بر اساس گزارش‌ها، در ماه جاری میلادی هندوستان تقریبا ۴.۶ میلیارد دلار صندوق‌های تهیه اضطراری نظامی تصویب کرده است. به گفته دو مقام هندی مطلع، ارتش این کشور قصد دارد از بخشی از بودجه اضافی برای پهپادهای جنگی و نظارتی استفاده کند.

«ویشال ساکسنا» معاون رئیس شرکت پهپاد IdeaForge گفت: «خریدهای دفاعی در هند معمولاً شامل فرآیندهای بوروکراتیک طولانی و زمان‌بر است. اما اکنون مقامات به طور بی‌سابقه‌ای تولیدکنندگان پهپاد را برای آزمایش‌ها و نمایش‌های عملیاتی دعوت می‌کنند.»

در مقابل، نیروی هوایی پاکستان به دنبال افزایش توانمندی‌های خود با استفاده از پهپادهاست تا بتواند از هواپیماهای گران‌قیمت و پیشرفته‌اش در برابر خطرات احتمالی محافظت کند.

پاکستان و هند در درگیری اخیر خود هر دو از جنگنده‌های فوق پیشرفته نسل ۴.۵ استفاده کردند اما اسلام‌آباد تنها ۲۰ جنگنده پیشرفته J-۱۰ چینی دارد و در مقابل هند ده‌ها جنگنده رافال دارد.

یکی از مسئولان شرکت اطلاعاتی دفاعی پاکستان گفت، اسلام آباد احتمالا بر روابط موجود برای افزایش همکاری با چین و ترکیه برای پیشبرد تحقیقات و تولید پهپادهای داخلی ایجاد می‌کند.

یک منبع پاکستانی نیز اعلام کرد، اسلام آباد به همکاری بین پارک ملی علوم و فناوری هوافضا پاکستان و پیمانکار دفاعی ترکیه بایکار که پهپادهای Yiha-III را تولید می‌کند، وابسته است.

یکی از اساتید کینگز کالج لندن در این باره گفت: «به نظر می‌رسد هند و پاکستان حملات پهپادی را راهی برای اعمال فشار نظامی می‌بینند بدون آنکه این حملات باعث افزایش درگیری در مقیاس بزرگ شود. پهپادها به سران دو کشور این امکان را می‌دهند تا اثرات قابل مشاهده را به دست بیاورند و انتظارات داخلی را مدیریت کنند بدون اینکه هواپیماهای گران قیمت یا خلبانان را در معرض خطر قرار دهند. البته این وضعیت بدون خطر هم نیست و دو کشور می‌توانند پهپادهای خود را برای حمله به مناطق پر جمعیت هم اعزام کنند.»

درگیری در ماه مه که شدیدترین نبرد بین هند و پاکستان در این قرن بود، پس از حمله شبه نظامیان در تاریخ ۲۲ آوریل به منطقه مورد مناقشه کشمیر تحت کنترل دهلی با ۲۶ کشته آغاز شد.

دهلی، این حمله را تروریستی دانست و تقصیرها را بر گردن اسلام آباد انداخت و نارندرا مودی، نخست وزیر هند وعده تلافی داد و در نهایت، ۷ مه با حملات هوایی به مواضع پاکستان حمله آغاز شد.

پاکستان هم در روز بعد، حملاتی را علیه مواضعی در هند آغاز کرد.

با وجود از دست دادن بسیاری از پهپادها، هر دو طرف همچنان بر روی استراتژی یا برنامه‌های خود تاکید بیشتری می‌کنند و به آنها ادامه می‌دهند.

«مایکل کوگلمن» کارشناس مسائل جنوب آسیا مستقر در واشنگتن گفت: «ما در مورد فناوری نسبتا ارزان صحبت می‌کنیم. پهپادها شوک و هراس از موشک‌ها و جنگنده را ایجاد نمی‌کنند اما می‌توانند احساس قدرت و هدف را به کسانی که آنها را به کار می‌برند، منتقل کنند.»

هند قصد دارد بر روی تولید و توسعه پهپادهایی که می‌توانند به صورت خودکار به هدف نزدیک شوند و در آنجا منفجر شوند، تمرکز بیشتری کند و تحقیقات خود را در این زمینه گسترش دهد.

وابستگی برنامه پهپادی هند به قطعاتی است که با توجه به چینی بودن آنها تامین‌شان برای هند دشوار است و این وابستگی می‌تواند به عنوان یک نقطه ضعف در برنامه پهپاد هند محسوب شود، زیرا ممکن است در شرایط بحرانی دسترسی به این قطعات دچار مشکل شود.

*